Pociski jak paciorki różańca. Armia Krajowa i Bataliony Chłopskie wobec Ukraińców w Sahryniu i innych wsiach powiatu hrubieszowskiego 9–10 marca 1944 roku - Mariusz Sawa

Pociski jak paciorki różańca. Armia Krajowa i Bataliony Chłopskie wobec Ukraińców w Sahryniu i innych wsiach powiatu hrubieszowskiego 9–10 marca 1944 roku

Mariusz Sawa

38,90 zł

Dostępne formaty plików: MOBI, EPUB

Wydawnictwo Kolegium Europy Wschodniej
ISBN 978-83-7893-889-7
Data wydania 7 stycznia 2026
Język: Polski
Liczba stron: 479
Rozmiar pliku: 21,8 MB
Zabezpieczenie: Znak wodny
Fragment: Pobierz fragment MOBI
Język: Polski
Liczba stron: 479
Rozmiar pliku: 9,9 MB
Zabezpieczenie: Znak wodny
Fragment: Pobierz fragment EPUB
38,90 zł

Dostępne formaty plików: MOBI, EPUB

Opis

Oddajemy w ręce Czytelników książkę poświęconą jednemu z najtragiczniejszych epizodów polsko-ukraińskiego konfliktu lat czterdziestych XX wieku na ziemiach dzisiejszej Polski. Mimo że od opisywanych wydarzeń upłynęło osiemdziesiąt lat, nadal wywołują silne emocje, kontrowersje i zażarte spory. Bywały obszarem świadomej manipulacji faktami niewygodnymi z punktu widzenia głosicieli jednostronnej narracji narodowej. Pociski jak paciorki różańca skłaniają do pogłębionej refleksji nad wachlarzem postaw w nieludzkich czasach wojny i okupacji oraz konfliktu etnicznego rozgrywającego się w tle. […]

„Mariusz Sawa opowiada się po stronie faktów i prawdy, nawet jeśli są niewygodne, a przeciwko propagandzie historycznej. Prezentuje więc postawę historyka uprawiającego naukę w duchu krytycznym, w opozycji do narracji strażników pamięci jedynie o „czynach dumnych i chwalebnych”, charakterystycznej dla bezkrytycznego podejścia do dziejów własnego narodu. Ponadto nie zamyka się w sferze przynależnej do historii zdarzeniowej, wkracza w obszar badań interdyscyplinarnych”.

Mariusz Zajączkowski, Słowo wstępne

„Ludzie zabili ludzi, chrześcijanie chrześcijan, żołnierze cywilów i – w zdecydowanej większości przypadków – uzbrojeni nieuzbrojonych. Doszło do przemocy i popełniono zło. W ciągu kilkunastu godzin nie mniej niż 1,1 tysiąca żołnierzy zamordowało w kilkunastu wsiach ponad 1,2 tysiąca osób. Jeśli przyjmiemy, że akcja trwała kilkanaście godzin, możemy założyć, że w ciągu godziny życie odbierano dziewięćdziesiąt razy, czyli więcej niż jedno na minutę”.

(fragment książki)

Mariusz Sawa – doktor nauk humanistycznych, historyk, publicysta (pisze o przeszłości relacji polsko-ukraińskich), społecznik (wydobywa z niepamięci prawosławne cmentarze historycznej Ziemi Chełmskiej). Publikował m.in. w czasopismach: „Tygodnik Powszechny”, „Dzieje Najnowsze”, „Nowa Europa Wschodnia”, „Karta”, „Ukrajins’kyj almanach”, „Ukraina Moderna”.

Spis treści

„Spis treści

Okładka

Strona tytułowa

Strona redakcyjna

Spis treści

Słowo wstępne

Część I. „Śmierć i trwoga” – czas zbrodni

„Fakty są znane i oczywiste”, o co więc pytać?

„…żaden historyk…” – Sahryń ’44 w historiografii

Sahryń – polski, ukraiński czy rosyjski?

Ukraińcy – między lojalnością a walką

Polacy: spolonizować i zdeukrainizować

Niemcy: wzbudzić nienawiść i niepewność

„Odwet” czy „prewencja”? Słowo o przyczynach i celach

„Nieszczęsny ja człowiek…” – (ksiądz) Michał Struk

„Szkoła podoficerska UPA” – atakowani

„…żywy łańcuch bandytów” – atakujący

„…pomordowani będą pomszczeni” – redukcja empatii

„Popatrz, dziecko, to nasza ofiara idzie do Boga” – o spalonych wsiach

„Przypadkowo zastrzeleni”

„…padło ofiarą przeszło tysiąc Ukraińców…”

„…rozkazy o oszczędzaniu ludności cywilnej”

Krowa i „szeregi czarnych oddziałów śmierci”

„…strzelam, jednym pociskiem zabijam” – „Śmieszny” ofiarą „Wiktora”

„Pan darował mi życie…” – empatia

„…a szczątki leżały porozciągane przez świnie” – po 10 marca

Część II. Duchy – post-Sahryń ’44

„…polowanie, wstrzeliwanie się do celów żywych”

„Po ukraińskiej stronie sromotna klęska” – opowieść bohatera

Między „akcją” a „chełmskim ludobójstwem”

„Nie można zrównywać…” – Wołyń i Sahryń

„…nikt z nas nie był winny” – moralność i odpowiedzialność

„…ekscesy ze strony poszczególnych sprawców…” – śledztwo

„…tablica postawiona na cmentarzu…” – spory o miejsca

„Polka i siedmioro dzieci”

„Anioł”

„…poniżanie godności i bezczeszczenie pamięci” – spory o pamięć

„Prowokacja i hucpa”, czyli sprawa Grzegorza K.

Od heroizacji czynu do sakralizacji sprawców – sahryńscy „wyklęci”

Sahryńskie „wianuszki”, czyli walka na zdjęcia

„Pop z obrzynem” i inni święci męczennicy

Spotkajmy się w Sychar

Część III. Aneks. Dokumenty

Zakończenie

Bibliografia

Wykaz skrótów i skrótowców

Podziękowania”