Ojczyzny magiczne i ich twórcy w literaturze i filmie na przełomie XX i XXI wieku

Podziękowania

 

Wprowadzenie

 

CZĘŚĆ I

 

ROZDZIAŁ I. Czynniki wzrostu popularności dzieł „przeczucia innego porządku”

 

Prywatność i heterogenizacja rzeczywistości

 

1.1 „Ja” versus „Ja”

 

1.2 „Ja” versus „Inny”

 

1.3 „Ja” versus kultura

 

Pomiędzy osobistym a kulturowym życiem przedmiotów

 

Etno-religia

 

Religia prywatna

 

Sztuka „przeczucia innego porządku”

 

ROZDZIAŁ II. Ontologia ojczyzn magicznych – magia

 

Twórczość artystyczna jako „działalność magiczna”

 

Synkretyzm – wprowadzenie do zagadnienia magii u twórców ojczyzn magicznych

 

2.1. Punkty styczne w magicznym synkretyzmie

 

Magia miejsca

 

Panteizm

 

Autor i jego biografia wewnętrzna

 

3.1. Unia doświadczeń autor – odbiorca

 

3.2. Dzieciństwo jako biograficzna skarbnica magiczna

 

Magia immanentna w dziele

 

4.1. Magia prywatna

 

4.2. Magia tradycji i etniczności

 

Pokrewieństwo realizmu magicznego i dzieł ojczyzn magicznych

 

5.1. Czym jest realizm magiczny?

 

5.2. Realizm magiczny a dzieła ojczyzn magicznych

 

Cechy fundamentalne

 

Realizm magiczny w kontekście postmodernizmu i postkolonializmu

 

ROZDZIAŁ III. Epistemologia i aksjologia ojczyzn magicznych – miejsce

 

Wprowadzenie do teorii miejsca w dziełach twórców ojczyzn magicznych

 

1.1. Geopoetyka

 

1.2. Dwie koncepcje miejsca

 

1.3. Indywidualne i zbiorowe postrzeganie miejsca

 

Konstrukcja axis mundi w ojczyznach magicznych

 

2.1. Ustanawianie miejsca jako wynik negocjacji z naturą

 

2.2. Granice miejsca

 

2.3. Komunikacja z genius loci

 

Autor i jego ojczyzna magiczna

 

3.1. Heterogeniczność autobiograficznego „Ja”

 

Autofikcja

 

Sytuacja autobiograficzna

 

3.2. Miejsce autobiograficzne

 

3.3. Ahistoryczne ojczyzny (anty)peryferyjne

 

CZĘŚĆ II

 

ROZDZIAŁ IV. Nasycenie magią w dziełach twórców ojczyzn magicznych

 

1. Magia w Jonathanie Strange’u i panu Norrellu Susanny Clarke

 

Północna Anglia jako ojczyzna magiczna w twórczości Susanny Clarke

 

Kultura w służbie angielskiej magii

 

Magia antyczna

 

Gnoza niekompletna

 

Faerie

 

Legendy arturiańskie w Faerie

 

Król Kruków – Artur i genius loci północy

 

2. Twórczy wariant magii ludowej w Jańciu Wodniku i Cudownym miejscu Jana Jakuba Kolskiego

 

Wieś mazowiecka jako ojczyzna magiczna w twórczości Jana Jakuba Kolskiego

 

Popielawska topografia emotywna

 

Pogański katolicyzm w Jańciolandzie

 

Magia codzienności

 

Magia zjawisk cudownych

 

Rola wody w magii zjawisk cudownych

 

Magia natury – holizm popielawskiego świata

 

3. Teatr dramatu magicznego w Stambule. Wspomnieniach i mieście Orhana Pamuka

 

Stambuł jako ojczyzna magiczna w twórczości Orhana Pamuka

 

Przynależność do miasta

 

Stambuł… jako powieść inicjacyjna

 

Teatr magiczny: rozpłynięcie się w świecie

 

Teatr magiczny: sobowtór/bliźniak

 

Teatr magiczny: błądzenie po mieście

 

4. Stambulska unia zwierząt i ludzi w Kedi. Sekretnym życiu kotów Ceydy Torun

 

Stambuł jako ojczyzna magiczna w Kedi. Sekretnym życiu kotów

 

(Anty)filozofia Lévinasa, czyli twarzą w twarz (pysk) ze zwierzęciem

 

Miasto – miejsce międzygatunkowej wspólnoty

 

ROZDZIAŁ V. Nasycenie etnicznością w dziełach twórców ojczyzn magicznych

 

1. Tożsamość saamska w Podróży na dźwiękach szamańskiego bębna Ailo Gaupa

 

Sápmi jako ojczyzna magiczna w Podróży na dźwiękach szamańskiego bębna

 

Ailo Gaup – szaman saamskiego odrodzenia

 

Gaup i Jon – autor i jego alter ego

 

Narodziny szamana – śmierć Ego jako poszukiwanie apolitycznej tożsamości etnicznej

 

Narodziny szamana – droga ku odnalezieniu tożsamości indywidualnej

 

Narodziny szamana – zanurzenie się w krajobrazie

 

Szaman uformowany

 

2. Küstendorf, czyli mała magiczna Jugosławia w najnowszej twórczości Emira Kusturicy

 

Wieś bałkańska jako ojczyzna magiczna w filmach Emira Kusturicy

 

Sarajewo utracone, Küstendorf obiecany

 

Jugonostalgia

 

Etniczność kusturicka

 

ROZDZIAŁ VI. Nasycenie mitem w dziełach twórców ojczyzn magicznych

 

1. Tatry jako kraina in statu nascendi w filmach Pavola Barabáša

 

Tatry apolityczne

 

Tatry jako ojczyzna magiczna w filmach Pavola Barabáša

 

Świat bogów i kuzynów

 

Człowiek w górach – dwie opowieści mityczne

 

Heros pokonany

 

2. Trwanie mitu celtyckiego w animacjach Tomma Moore’a

 

Irlandia jako ojczyzna magiczna w twórczości Tomma Moore’a

 

Droga mitu

 

Podwójność mitu

 

Kod mitologiczny

 

Epilog. Powrót historii i zmierzch ojczyzny magicznej?

 

Powrót historii

 

Od sztuki społecznej i politycznej po ucieczkę

 

1. Amorficzny Stambuł

 

2. Nie chcę tu być – ucieczka z Popielaw

 

Filmografia

 

Bibliografia

 

Netografia

 

Indeks nazwisk