Telefon: 71 343 26 15
0
Brak produktów w koszyku.
Sofia - upersonifikowana Mądrość Boża. Dzieje wyobrażeń w kręgu... - Zofia A. Brzozowska

Sofia - upersonifikowana Mądrość Boża. Dzieje wyobrażeń w kręgu...

Wydawnictwo: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego
ISBN: 978-83-7969-826-4
Język: Polski
Data wydania: 2015
Liczba stron: 491
Rozmiar pliku: 14,3 MB
Zabezpieczenie: Znak wodny
Cena katalogowa:
44,10 zł
Nasza cena:
23,90 zł

Dostępne formaty plików:

PDF

Autorka opisuje wyobrażenia Sofii – upersonifikowanej Mądrości Bożej, charakterystyczne dla kultury duchowej wschodniego chrześcijaństwa, zwłaszcza zaś Bizancjum  i obszaru Slavia Orthodoxa. Stara się znaleźć odpowiedź na pytanie, kim, zdaniem średniowiecznych twórców bizantyńskich i słowiańskich, była Mądrość Boża, ukazywana w żeńskiej postaci: czy mamy w jej przypadku do czynienia z symbolicznym przedstawieniem Boga (Chrystusa – Logosu lub Ducha Świętego) czy też z wyobrażeniem o drugiej, kobiecej naturze Stwórcy? Ukazuje miejsce, zajmowane przez Sofię w kulturze obszaru Slavia Orthodoxa. Analizie poddaje zatem wybrane zabytki średniowiecznego piśmiennictwa południowo- i wschodniosłowiańskiego: teksty, w których Mądrość Boża została utożsamiona z Chrystusem, skojarzona z Bogurodzicą lub też pojawia się jako byt autonomiczny, posiadający jednoznacznie kobiecą tożsamość. Ponadto porównuje ze sobą wielu przykładów ikonograficznych wyobrażeń upersonifikowanej Mądrości Bożej, pojawiających się na ikonach, miniaturach zdobiących rękopisy, mozaikach i malowidłach naściennych. Książka może spowodować lub utwierdzić w wierze wszystkich wątpiących.

Spis treści

Wstęp 1

 

ROZDZIAŁ I. Wyobrażenia o Mądrości Bożej w chrześcijaństwie wschodnim 19

1. Chrystus – Wcielone Słowo Boże jako Sofia w tradycji bizantyńskiej 22

1.1. Chrystus – Mądrość Boża w pismach Ojców Kościoła 26

1.2. Wątki sofijne w hymnografii bizantyńskiej 43

1.3. Wcielone Słowo czy niestworzona energia? Między chrystologią a sofiologią palamizmu 49

1.4. Komu tak naprawdę dedykowano w Bizancjum kościoły Hagia Sofia? 55

1.5. Chrystus – Mądrość Boża w ikonografii Kościoła wschodniego 71

2. Duch Święty jako Sofia w tradycji bizantyńskiej 87

 

ROZDZIAŁ II. Źródła żeńskiej personifikacji Sofii w duchowości bizantyńsko- prawosławnej 93

1. Upersonifikowana Mądrość Boża w Starym Testamencie 93

1.1. Księga Przysłów 96

1.2. Księga Hioba 108

1.3. Mądrość Syracha 109

1.4. Księga Mądrości [Salomona] 118

2. Maryjny wymiar Sofii w kulturze wschodniego chrześcijaństwa 134

2.1. Bogurodzica jako „dom Mądrości” w duchowości bizantyńskiej 134

2.2. Maryjno-eklezjastyczny wymiar Sofii na obszarze Slavia Orthodoxa 141

2.2.1. Świątynie Hagia Sofia w źródłach proweniencji słowiańskiej 146

2.2.2. Bogurodzica jako „dom Sofii” w słowiańskim malarstwie ikonowym 162

 

ROZDZIAŁ III. Chrześcijańska muza – Sofia jako inspiratorka świętych w ikonografii Kościoła wschodniego 171

1. Przedstawienia Sofii jako muzy w sztuce bizantyńskiej (VI–XIII w.) 174

2. Personifikacja Mądrości Bożej w sfragistyce bizantyńskiej (VI–XI w.) 194

3. Sofia – muza w sztuce okresu „renesansu Paleologów” na Bałkanach 198

4. Wyobrażenia Sofii jako muzy w sztuce ruskiej (XIV–XVI w.) 227

 

ROZDZIAŁ IV. Uczta u Pani Mądrości (Prz 9, 1–6). Dzieje motywu w piśmiennictwie i sztuce obszaru Slavia Orthodoxa 249

1. Prz 9, 1–6 w piśmiennictwie staro-cerkiewno-słowiańskim 261

2. Motyw „uczty Mądrości” w sztuce obszaru Slavia Orthodoxa 286

 

ROZDZIAŁ V. Sofia – upersonifikowana Mądrość Boża w kulturze Nowogrodu Wielkiego (XIII–XVI w.) 319

1. Republika Świętej Sofii. Mądrość Boża w ideologii politycznej Nowogrodu Wielkiego (XIII–XV w.) 320

2. Caryca Sofia Przemądra. Wyobrażenie o upostaciowionej Mądrości Bożej a folklor północnoruski 341

3. Tronująca Sofia na ikonach nowogrodzkich – geneza i rozwój motywu 345

4. Kontrowersje wokół ikon Sofii w świetle źródeł ruskich z XV–XVI w. 368

Zakończenie 379

Wykaz skrótów 385

Bibliografia 389

Źródła 389

Opracowania 405

Summary 439

Резюме 443

Indeks osób 447

Indeks nazw geograficznych i etnicznych 459

 

Ilustracje 465

Szybki kontakt

tel: 71 343 26 15
kom: 600 757 926
kontakt@czytio.pl
poniedziałek - piątek 09:00 - 16:00
ul. Lelewela 4
53-505 Wrocław
Korzystamy z plików cookies w celu sprawnej realizacji usług i poprawnego działania strony.
Możesz określić sposób przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. Więcej informacji znajdziesz tutaj »